Veilig mobiel: SIM-swap, spam en een kwijte of gestolen telefoon

Kort antwoord: je mobiele nummer is steeds vaker de sleutel tot je bankzaken, e-mail en andere accounts. Daardoor zijn er een paar risico's om te kennen: SIM-swap, nepberichten, een kwijte of gestolen toestel, een geblokkeerde simkaart en inloggen via sms. Op deze pagina vind je per onderwerp een korte uitleg, een verwijzing naar het uitgebreide artikel en een stappenplan voor als het misgaat. SimChoice vergelijkt simkaarten en verwijst via knoppen naar partneraanbod, maar deze pagina is uitleg en geen aanbod.

Waarom je simkaart en nummer beveiligen loont

Je telefoonnummer doet meer dan bellen. Veel diensten sturen een code per sms om te bevestigen dat jij het bent, bijvoorbeeld bij inloggen, wachtwoord herstellen of betalen. Wie jouw nummer in handen krijgt, kan soms ook bij die codes komen.

Dat betekent niet dat je je zorgen hoeft te maken bij elk bericht. Met een paar vaste gewoontes houd je de meeste risico's klein. Hieronder lopen we de belangrijkste situaties langs en zeggen we waar je meer kunt lezen.

SIM-swap: wanneer criminelen jouw nummer overnemen

Bij SIM-swap laten criminelen jouw nummer overzetten naar een andere simkaart, om in te loggen of te betalen. Zij doen zich daarvoor vaak voor als jou, na eerst gegevens over je te hebben verzameld. Een teken kan zijn dat je telefoon plotseling geen bereik meer heeft terwijl anderen om je heen wel verbinding hebben.

Wat dan werkt, is snel contact met je aanbieder via de officiële kanalen en daarna je accounts controleren. Een uitgebreide uitleg lees je in SIM-swap fraude: wat is het en hoe bescherm je jezelf. Wil je weten hoe een eSIM zich verhoudt tot een fysieke kaart, kijk dan bij eSIM.

Spamsms en nepberichten herkennen

Nepberichten doen zich voor als je bank, een pakketdienst of de overheid en bevatten meestal een link. Ze maken haast of dreigen met een blokkade, zodat je zonder nadenken klikt. Open zo'n link niet, maar ga zelf naar de officiële app of website van de afzender.

Praktische voorbeelden en kenmerken vind je in spamsms en nepberichten herkennen. Twijfel je of een bericht van je aanbieder komt, kijk dan in je eigen account of bel via de officiële kanalen. Ook bij prepaid geldt dit: opwaarderen doe je het veiligst via de officiële omgeving van je aanbieder.

Telefoon kwijt of gestolen: wat doe je met je simkaart?

Is je toestel weg, dan wil je twee dingen tegelijk: de simkaart laten blokkeren en je accounts afschermen. Welke stappen en in welke volgorde, lees je in je telefoon kwijt of gestolen: wat doe je met je simkaart.

Heb je een nieuwe telefoon en wil je je nummer terug, dan helpt je aanbieder je meestal aan een vervangende simkaart. Hoe dat bij wisselen werkt, staat in je simkaart in een andere telefoon wisselen. Wil je een oud toestel veilig kwijt, bekijk dan oude telefoon inruilen of verkopen.

Pincode, PUK en tweestapsverificatie via sms

Een pincode op je simkaart houdt een vinder tegen om met jouw kaart te bellen of te sms'en. Vul je de pincode een paar keer fout in, dan blokkeert de simkaart en heb je een pukcode nodig. Wat je dan doet, lees je in pincode en pukcode: wat als je simkaart geblokkeerd raakt.

Tweestapsverificatie met sms is beter dan alleen een wachtwoord, maar raakt je simkaart weg, dan raak je ook die codes kwijt. Lees daarom tweestapsverificatie via sms: wat als je simkaart weg is. Waar mogelijk is een verificatie-app een sterkere keuze, omdat die niet aan je nummer hangt.

Basismaatregelen die je zelf kunt nemen

Zet een pincode op je simkaart en een schermvergrendeling op je telefoon. Gebruik voor belangrijke accounts tweestapsverificatie met een app in plaats van sms, en gebruik per dienst een eigen wachtwoord. Installeer updates, want die dichten bekende gaten.

Maak regelmatig een back-up, zodat je bij verlies of diefstal niets onvervangbaars kwijt bent. Deel je persoonlijke gegevens zoals geboortedatum en klantnummer niet via berichten of telefoon met mensen die je niet kent. Wat een aanbieder over jou bewaart, staat in prepaid en privacy: welke gegevens heeft je aanbieder.

Reis je naar het buitenland, kijk dan ook naar je instellingen voor roaming.

Situatie en eerste stap in een overzicht

Stappenplan als het misgaat

Ga bij een vermoeden van misbruik rustig maar snel te werk. Neem eerst contact op met je aanbieder via de officiële kanalen, zoals je eigen account of de klantenservice. Laat de simkaart blokkeren of vervangen, en vraag wat je verder moet doen.

Wijzig daarna de wachtwoorden van je belangrijkste accounts, te beginnen met e-mail en bankieren, en controleer je bankgegevens op onbekende afschrijvingen. Meld wat er is gebeurd bij je bank en, bij diefstal of oplichting, bij de politie. Voor je rechten als consument kun je terecht bij de Autoriteit Consument & Markt (ACM) of de voorwaarden van je aanbieder. Dit is algemene informatie en geen juridisch advies.

Wil je later een nieuwe aanbieder kiezen of je nummer meenemen, lees dan overstappen naar een andere mobiele provider en wifi bellen voor als je binnen slecht bereik hebt.