Wachtwoordmanager en passkeys op je telefoon

Een wachtwoordmanager onthoudt je wachtwoorden en vult ze automatisch in, zodat je overal een uniek en lang wachtwoord kunt gebruiken zonder ze te hoeven onthouden. Een passkey gaat een stap verder: je logt in met je vingerafdruk, gezicht of schermcode in plaats van met een wachtwoord. Op zowel iPhone als Android kun je beide gebruiken.

In dit artikel lees je hoe een wachtwoordmanager werkt, wat passkeys zijn en waarin ze verschillen, hoe je ermee begint en waar je op let. Je vindt een stappenplan, een paar voorbeelden en veelgestelde vragen. Het is algemene uitleg en geen advies voor een bepaald product.

Wat doet een wachtwoordmanager op je telefoon?

Een wachtwoordmanager is een app of een ingebouwde functie die inloggegevens versleuteld opslaat. Je hoeft maar één hoofdwachtwoord (of je vingerafdruk of gezicht) te onthouden. De manager vult de rest in als je een app of website opent.

De voordelen:

• Je kunt voor elke dienst een ander, lang en willekeurig wachtwoord gebruiken.
• Het invullen gaat sneller, ook op je telefoon waar typen lastig is.
• Veel managers waarschuwen als een wachtwoord zwak is, dubbel voorkomt of in een datalek is opgedoken.
• Veel managers helpen mee bij het herkennen van nepsites, omdat ze alleen invullen op het juiste adres.

Wat is een passkey?

Een passkey is een inlogmethode die een wachtwoord vervangt. Bij het aanmaken ontstaat een paar sleutels: een privésleutel die op je apparaat blijft en een openbare sleutel die de website bewaart. Als je inlogt, bevestig je met je vingerafdruk, gezicht of schermcode dat jij het bent. Je apparaat bewijst vervolgens aan de website dat het de juiste privésleutel heeft, zonder dat er een geheim wachtwoord over de lijn gaat.

Daardoor kun je met een passkey niet zomaar worden misleid door een nagemaakte inlogpagina, omdat de passkey alleen werkt voor de echte website waarvoor hij is gemaakt. Er is ook geen wachtwoord dat bij een datalek van de website gestolen kan worden. Niet elke site of app ondersteunt passkeys al, dus je gebruikt ze naast je wachtwoorden.

Wat is het verschil tussen een wachtwoordmanager en passkeys?

• Wachtwoordmanager: bewaart wachtwoorden (en vaak ook passkeys en andere gegevens) en vult ze in. Het wachtwoord bestaat nog steeds.
• Passkey: vervangt het wachtwoord door een sleutelpaar. Je hoeft niets te onthouden of te typen.

Ze vullen elkaar aan. Veel wachtwoordmanagers kunnen passkeys opslaan en synchroniseren tussen apparaten. Ook de besturingssystemen zelf bieden dit aan. Hoe dat werkt verschilt per merk en per versie van het systeem, dus kijk in de instellingen van je iPhone of Android-telefoon.

Ingebouwd of een aparte app: wat past bij jou?

Je hebt grofweg twee keuzes: de ingebouwde optie van je besturingssysteem of een aparte wachtwoordmanager. Dit zijn punten om af te wegen:

• Gebruiksgemak: de ingebouwde optie werkt direct met je toestel en je account.
• Meerdere apparaten: gebruik je een iPhone, een Android-tablet en een Windows-computer door elkaar? Kijk dan of de manager op al je apparaten werkt.
• Delen: wil je wachtwoorden delen met je gezin? Sommige managers hebben een gezinsfunctie.
• Back-up en herstel: wat gebeurt er als je je telefoon of hoofdwachtwoord kwijt bent? Kijk welke herstelopties er zijn.
• Vertrouwen en transparantie: hoe zit het bedrijf in elkaar, wat zegt het over versleuteling en hoe vaak wordt het gecontroleerd?

Stappenplan: beginnen met een wachtwoordmanager

1. Kies een manager uit de ingebouwde opties of een aparte app uit de officiële winkel.
2. Stel een sterk hoofdwachtwoord in, een lange zin die je alleen hiervoor gebruikt. Schakel biometrie in voor gemak.
3. Schakel tweestapsverificatie in op de manager zelf.
4. Zet automatisch invullen aan in de instellingen van je telefoon.
5. Importeer of voeg wachtwoorden toe. Begin met je e-mail, bank en belangrijke accounts.
6. Vervang zwakke en dubbele wachtwoorden één voor één door unieke, willekeurige wachtwoorden.
7. Maak passkeys aan bij diensten die dat aanbieden.
8. Bewaar je herstelcode of noodsleutel op een veilige plek, bijvoorbeeld op papier.

Is een wachtwoordmanager veilig?

Een goede manager versleutelt je gegevens, maar niets is volledig risicovrij. Je concentreert veel in één plek, dus een sterk hoofdwachtwoord en tweestapsverificatie zijn essentieel. Houd je telefoon en de app up-to-date en vergrendel je scherm. Het is meestal veiliger dan hetzelfde wachtwoord hergebruiken of wachtwoorden in een notitie-app bewaren, maar zorg wel dat je weet wat er gebeurt als je toegang kwijtraakt. Wat je daarnaast kunt regelen, vind je in veilig mobiel.

Wat als je je telefoon verliest of een nieuwe telefoon krijgt?

Bij een nieuwe telefoon log je in op je manager of je account en synchroniseer je je wachtwoorden en passkeys. Zorg dat dit werkt voordat je de oude telefoon wist. Bij passkeys die alleen op één apparaat staan, heb je een alternatief inlogmiddel nodig. Check dus per dienst of je ook een herstelmogelijkheid hebt.

Voor diensten waarbij je nu nog een sms-code krijgt, geldt dat je simkaart een rol speelt. Lees tweestapsverificatie via sms: wat als je simkaart weg is?. Ook bij een overstap naar een eSIM verandert er iets aan hoe je een nummer overzet. Zorg dat je ook zonder je nummer in kunt loggen.

Veelgestelde vragen

Heb ik nog wachtwoorden nodig als ik passkeys gebruik?
Ja, voorlopig wel. Niet elke dienst ondersteunt passkeys en vaak is een wachtwoord de terugvaloptie.

Wat gebeurt er als ik mijn hoofdwachtwoord vergeet?
Dat verschilt per manager. Vaak kun je het niet herstellen zonder een herstelcode. Bewaar die dus goed.

Kan een wachtwoordmanager gehackt worden?
Geen enkel systeem is volledig onkwetsbaar. Door versleuteling, een sterk hoofdwachtwoord en tweestapsverificatie beperk je het risico.

Zijn passkeys veiliger dan wachtwoorden?
Ze zijn beter bestand tegen phishing en datalekken van de website, omdat er geen wachtwoord is om te stelen. Veilig gebruik hangt wel af van je schermvergrendeling.

Werken passkeys van mijn iPhone ook op Android?
Dat hangt af van hoe je ze opslaat. Via een manager die op beide systemen werkt, of door in te loggen met een code of QR-code, kan het wel. Kijk per dienst naar de mogelijkheden.

Samengevat

Een wachtwoordmanager op je telefoon helpt je om unieke wachtwoorden te gebruiken zonder ze te onthouden, en passkeys vervangen het wachtwoord door inloggen met je vingerafdruk, gezicht of schermcode. Begin met je belangrijkste accounts, zet tweestapsverificatie aan en bewaar je herstelcode op een veilige plek. Beide samen maken inloggen gemakkelijker en vaak veiliger.

Let op: dit artikel is algemene uitleg en geen persoonlijk advies. Sommige links op deze site naar aanbieders zijn affiliate-links; lees hoe we werken.